webinars voor participatie & besluitvorming

Bijgewerkt: jan 15




Technologie kan besluitvorming makkelijker en inclusiever maken. Tijdens webinars is het mogelijk om dialogen of debatten met burgers en stakeholders te voeren of om besluiten te nemen waarbij de stem van de minderheid is opgenomen. Maar ook door middel van online communities of software kan participatie of besluitvorming plaatsvinden.


Harde en zachte participatie en besluitvorming


Participatie en besluitvorming gaan niet alleen om data, feiten en argumenten. Juist waar polarisatie sterk is, spelen "de harde kanten van de discussie" een kleinere rol dan "de zachte kanten". Bijvoorbeeld wanneer geloof, cultuur, sekseverschillen en andere identiteitskenmerken een rol spelen. Om bij elkaar te komen zullen zowel "harde" als "zachte" kanten bij participatie en besluitvorming aan de orde dienen te komen.

A-synchrone software, zoals voor online enquetes, online stemming of prioritering kan in kaart brengen welke issues er spelen en hoe die gewaardeerd worden. Synchrone gesprekken, zoals dialogen leiden bij deelnemers tot inzicht en begrip. Een goed opgeleide facilitator weet hoe hij de groep kan helpen om met verschillen om te gaan in een veilige situatie.


Na de Covid19-periode van afstand houden en lockdown kunnen ook IRL (In Real Life) weer activiteiten plaatsvinden die participatie en besluitvorming ondersteunen. Een Blended MIx van online activiteiten en IRL activiteiten kan, bij een goed procesontwerp, een grote en diverse betrokkenheid en invloed van burgers en stakeholders tot gevolg hebben.


Synchrone en a-synchrone participatie & besluitvorming

"Synchroon" betekent "samen" in een online bijeenkomst, dus tegelijkertijd online zijn op een afgesproken plaats en op een afgesproken tijdstip.

"A-synchroon" betekent "individueel" op een online plek zijn. De plaats is afgesproken, bijvoorbeeld een forum, maar je kan je bijdrage leveren wanneer je wilt.

Synchrone participatie & besluitvorming

Voorbeelden daarvan zijn:


"Waarderende dialoog" of "Appreciative inquiry Dialoog"


Meestal is het webinar dan een onderdeel van een proces dat ontworpen is door een procesbegeleider of -team. De dialoog wordt gevoerd in groepen van ongeveer 6 a 7 personen en wordt altijd begeleid door een dialoog-begeleider. De dialoog is niet besluitvormend, maar beeldvormend. Verschillende perspectieven worden onderzocht.


Een paar weken geleden voerde ik een online dialoog uit in samenwerking met medewerkers van de gemeente Zwolle. De dialoog werd gevoerd door bewoners uit Zwolle, medewerkers van de gemeente, raadsleden en college van de gemeente in het kader van "Zwolle denkt mee". Deze online dialoog was het vervolg van de Quick Scan Lokale Democratie. Ruim 63 mensen deelnemers spraken onder andere over de communicatie van de gemeente met de burgers. Zie mijn post

De waarderende dialoog bestaat uit vier fases:

  1. Introductie en afbakening van het thema

  2. Delen van ervaringen m.b.t. het thema aan de hand van vragen

  3. Het formuleren van de dromen (het lonkend perspectief) van deelnemers naar aanleiding van het delen van de ervaringen

  4. Het formuleren van concrete stappen om te komen bij de droom. Daarbij wordt naar gemeenschappelijkheid gezocht.

Moonshot-dialoog webinar

Een Moonshot dialoog* focust op een gezamenlijk toekomstbeeld als oplossing voor een uitdaging. Verschillende stakeholders zijn daarbij betrokken. Voor stakeholders is het niet eenvoudig om out-of the box te denken en een grote stip op de horizon te plaatsen, daarom kan frame-innovatie methodieken toegepast worden tijdens de webinars.


* De term Moonshot komt van econome Mariana Mazzucato. "Mazzucato betoogt al jaren dat het kapitalisme in zijn huidige vorm niet kan blijven bestaan. Ze pleit voor een veel actievere rol van de overheid in de economie. Die moet samen met burgers grote maatschappelijke doelstellingen formuleren: missies of moonshots, zoals zij ze zelf noemt. Zo’n missie zou een CO2-neutrale economie kunnen zijn of schone oceanen, of voorkomen dat mensen nog aan kanker doodgaan, of het opzetten van een duurzaam en veilig transportsysteem voor mensen en goederen, of een samenleving zonder digitale kloof." Uit: NRC